W związku z zainteresowaniem medialnym dotyczącym Zakładu Medycyny Wojskowej i Katastrof przedstawiam najważniejsze informacje związane powstaniem nowej jednostki organizacyjnej Szpitala.
Idea utworzenia szkolącej jednostki organizacyjnej związanej z medycyną pola walki i katastrof narodziła się w drugim półroczu 2025 r., zarówno w obliczu narastającej świadomości potrzeb, jak też wniosków po konferencji dotyczącej wykorzystania szpitali cywilnych na potrzeby obronne dla podmiotów z województwa lubelskiego (konferencja), podczas której w szczególny sposób zidentyfikowano potrzebę wsparcia dla szpitali cywilnych dla realizacji tych zadań oraz szkolenia personelu medycznego placówek stacjonarnych.
Komendant Szpitala wiodącego jest Komendantem II Rejonu Zabezpieczenia Medycznego Wojsk (RZMW), obejmującego województwa lubelskie i podkarpackie (podstawa prawna). Będąc e miejscowym przedstawicielem resortu obrony narodowej jest statutowo umocowany do realizacji zadań związanych z udzielaniem świadczeń szpitalnych na potrzeby służb mundurowych w obszarze odpowiedzialności. Ponadto możliwość podjęcia działalności szkoleniowej leży zakresie ogólnych celów Szpitala opisanych w Statucie szpitala (statut). Zatem podjęcie zamiaru oraz przedsięwzięcie realnych kroków w celu jego realizacji oraz utworzenie na początku kwietnia br. Zakładu Medycyny Wojskowej i Katastrof jest działaniem legalnym, celowym i realizującym misję podmiotu.
Proces tworzenia, ukonstytuowania nowej jednostki organizacyjnej i osiągania zdolności jest procesem ciągłym i wieloetapowym. W naturalny sposób jest też elastyczny, a zmiany celów szczegółowych czy terminów ich osiągnięcia są odpowiedzią na pojawiające się ograniczenia lub nowe szanse współpracy czy te związane z pozyskaniem kadr i środków finansowych. Obecny etap dojrzałości jaki osiągnął Zakład jest zgodny z zamierzeniami, wystarczający i przydatny do celów jakie zostały przed nim postawione. Obecnie w skład Zespołu wchodzi wykwalifikowany personel medyczny z prawem wykonywania zawodu, uprawniony do wykonywania czynności ratunkowych (pielęgniarki systemu, ratownik medyczny, lekarz systemu) oraz doświadczeniem dydaktycznym symulacji medycznej na lubelskich uczelniach Kierownikiem jest lekarz specjalista ze stopniem naukowym (specjalizacja chirurgia ogólna, gastroenterologia, kurs MASCAL, EWS), ponadto jest także pielęgniarka anestezjologiczna i pielęgniarka instrumentariuszka posiadająca uprawnienia ratownika medycznego (instruktorki medycyny pola walki, kurs EWS), pielęgniarka chirurgiczna (posiadająca również specjalizację anestezjologiczną) i epidemiologiczna. Sukcesywnie, personel uczestniczy w szkoleniach organizowanych w WIM-PIB i WCKMed. (szkolenie zespołu). Jak widać jasno jest to wystarczające dla zaspokojenia zasadniczego kierunku działania jakim jest realizacja szkoleń personelu własnego szpitala oraz personelu szpitali cywilnych realizujących zadania związane z obronnością państwa, w warunkach lecznictwa szpitalnego. Obecnie nie jest to medycyna pola walki rozumiana jako działania medyków w obszarze linii walki ale szkolenie personelu medycznego placówek stacjonarnych (więcej w artykule – artykuł). Szkolenia personelu własnego już się rozpoczęły i będą kontynuowane (szkolenia). Ich zwieńczeniem będzie trening w obecnie przygotowywanej Sali Symulacji wysokiej wierności („red zone”), w warunkach jakie wstępnie przedstawiano w materiałach medialnych (prezentacja).
Inne obszary działania Zakładu związane np. z kształceniem przed-dyplomowym studentów kierunku lekarskiego lub pielęgniarstwa (programy studiów), personelu medycznego pododdziałów medycznych czy innych medyków pola walki (żołnierz z dodatkowymi kwalifikacjami) są elementami które mogą się pojawić w przyszłości. Jeśli będzie to wymagało personelu z adekwatnym doświadczeniem praktycznym polowym będziemy z niego korzystać. Gromadzimy informację dotyczącą osób zainteresowanych współpracą, aby na odpowiednim etapie rozwoju Zakładu nawiązać współprace (stałą lub doraźną), jednak w szpitalu wojskowym trudno zgodzić się na dyktowanie przez media cudzoziemskiej obsady personalnej (personel z Ukrainy).
Należy przypomnieć, że w ostatnim czasie na rynku w obszarze medycyny pola walki pojawiło się wiele ofert kursów oferowanych przez pomioty komercyjne i publiczne. Zakres tych szkoleń, ich specyfikacja oraz wymagania personalne (np. kompetencje zawodowe, doświadczenie udziału w misjach bojowych) częściej nie podlegają regulacjom krajowym, a określone są przez organizatorów lub są certyfikowane przez podmioty krajowe lub organizacje zagraniczne np. National Association of Emergency Medical Technicians, których uznanie jest rodzajem dobrowolnego i racjonalnego konsensusu środowiska. Tym bardziej cenna jest inicjatywa w KCD-MEDTAC opracowania modelowych programów szkoleń, który będzie realizowany w ośrodkach dających gwarancje prawidłowej jego realizacji oraz wystawienie certyfikatu/świadectwa ukończenia kursów zgodnie z zatwierdzonym programami będących procesami i dokumentami nadzorowanymi przez państwo czy jako kształcenie podyplomowe zawodów medycznych (SMK i CMKP) czy jako kwalifikacji opartych na Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji (ZSK) w Polskiej Ramie Kwalifikacji.
Ostanie publikacje portalu Onet są dyskredytujące szpitala i wysiłki personelu. Wielokrotnie sformułowania wykorzystane w publikacjach mają charakter zniesławiający: „szopka”, „prowizorka”, „teatrzyk”, „podział tortu”. Publikacje te są insynuacjami w których Autorzy w przewrotny sposób łączą: nierealne oczekiwania gotowości z aktualnym poziomem rozwoju nowej jednostki organizacyjnej lub nigdy nie stawiane przed nią zamierzenia z brakiem możliwości ich realizacji. Mimo wyjaśnień i kilkukrotnych zaproszeń do Szpital Autorzy nigdy nie skorzystali ze sposobności, aby zobaczyć Zakład, jego personel i szkolenie prowadzone na żywo, co świadczy tylko o braku chęci zachowania obiektywizmu dziennikarskiego. Kolejno Autorzy w publikacjach angażowali anonimowo i wprost przedstawicieli środowiska medyków pola walki do zdyskredytowania szpitala (wywiad z ekspertem ). Autorzy doniesień dwuznacznie połączyli uroczystości związane z zakończeniem wieloletniej inwestycji nadbudowy budynku Szpitala, z nieplanowanym wcześniej, a skrajnie negatywnie ocenionym przez Autorów, krótkim zapoznaniem się niektórych gości z projektem działania Sali Symulacji Zakładu. Trudno jest dociec celowości budowania tej fałszywej narracji i tworzenia negatywnego wizerunku Szpitala, dzielenia środowiska wojskowej służby zdrowia czy doszukiwania się konfliktów.
Podsumowując publikowanie materiałów podważających idee szkoleń, których celem jest budowanie odporności państwa przez przygotowanie podmiotów leczniczych do sytuacji szczególnych, dzielenie środowiska medycznego czy dyskredytowanie wojskowej służby zdrowia wpływa negatywnie na bezpieczeństwo obywateli i należy uznać jako szkodliwy przejaw nieobiektywnego dziennikarstwa.
1.Wojskowy Szpital Kliniczny w Lublinie nie ulega presji narracji medialnych, koncentrując się na merytorycznym i zgodnym z prawem budowaniu kompetencji obronnych. Krytyka jest elementem życia publicznego, jednak misja wzmacniania bezpieczeństwa obywateli poprzez profesjonalne szkolenie kadr medycznych będzie kontynuowana w oparciu o najwyższe standardy wojskowe i kliniczne.
Płk dr hab. Aleksander Michalski
Komendant 1. WSzKzP SPZOZ w Lublinie